04.08.2026 15:43
Sürgülü vanaların doğru seçilebilmesi için yalnızca nominal çap ve basınç sınıfının belirlenmesi yeterli değildir. Vananın flanşlar arası montaj uzunluğu, toplam yüksekliği, flanş dış çapı, civata delik düzeni, volan çapı ve yaklaşık ağırlığı tesisat projesine uygun biçimde değerlendirilmelidir.
Sürgülü vana ölçüleri; ürünün kısa veya uzun gövdeli olması, basınç sınıfı, mil yapısı, flanş standardı ve üretim tasarımına göre farklılık gösterebilir. Flanşlı metal vanaların yüz yüze ve merkezden yüze ölçülerini kapsayan güncel standart EN 558:2022 standardıdır.
Sürgülü Vana Ölçü Sembolleri
Sembol Teknik açıklama
DN Vananın nominal geçiş çapıdır.
L İki flanş yüzeyi arasındaki montaj uzunluğudur.
H Vananın kapalı konumdaki toplam yüksekliğidir.
H1 / H3 Gövde, mil veya aktüatör bağlantısına ait yardımcı yükseklik ölçüleridir.
D Flanşın dış çapıdır.
K Flanş civata deliklerinin merkez dairesi çapıdır.
n × d Civata deliği adedi ve delik çapını belirtir.
W Volanın dış çapıdır.
F Mil başı veya kumanda bağlantı ölçüsüdür.
L1 Gövde veya bağlantı tipine göre kullanılan yardımcı uzunluk ölçüsüdür.
kg Vananın yaklaşık net ağırlığını ifade eder.
Bu ölçüler içerisinde L montaj uzunluğu, boru hattının hazırlanması ve mevcut vananın değiştirilmesi açısından en kritik değerdir. H, W ve ağırlık değerleri ise vana gövdesinin tasarımına, mil tipine, kapak yapısına ve kullanılan kumanda sistemine göre değişebilir.
F4 ve F5 Sürgülü Vana Arasındaki Ölçü Farkı
F4 Kısa Tip Sürgülü Vana
F4 sürgülü vanalar, EN 558 Temel Seri 14 ölçülerine göre kısa flanşlar arası uzunluğa sahiptir. Dar makine daireleri, pompa istasyonları, arıtma tesisleri ve sınırlı montaj alanlarında daha kompakt bir çözüm sunar.
Kısa tip flanşlı sürgülü vanalarda EN 558 Seri 14 / DIN F4 ölçü yapısı yaygın olarak kullanılmaktadır. Resmî üretici tablolarında DN40–DN300 aralığında montaj uzunluklarının 140 mm ile 270 mm arasında değiştiği görülmektedir.
F5 Uzun Tip Sürgülü Vana
F5 sürgülü vanalar, EN 558 Temel Seri 15 ölçülerine göre daha uzun gövde yapısına sahiptir. Mevcut uzun tip vanaların değiştirilmesinde, eski tesisatların yenilenmesinde ve projenin uzun gövde ölçülerine göre hazırlandığı sistemlerde kullanılır.
Uzun tip vanalarda EN 558 Seri 15 / DIN F5 montaj uzunluğu esas alınır. DN40–DN300 aralığında standart yüz yüze uzunluklar 240 mm ile 500 mm arasında değişmektedir.
Referans Sürgülü Vana Montaj Uzunlukları
Tüm ölçüler milimetredir.
DN İnç karşılığı F4 kısa tip L F5 uzun tip L
DN40 1½″ 140 240
DN50 2″ 150 250
DN65 2½″ 170 270
DN80 3″ 180 280
DN100 4″ 190 300
DN125 5″ 200 325
DN150 6″ 210 350
DN200 8″ 230 400
DN250 10″ 250 450
DN300 12″ 270 500
Tablodaki F4 değerleri EN 558 Temel Seri 14, F5 değerleri ise EN 558 Temel Seri 15 ölçülerine göre hazırlanmış resmî ürün tablolarıyla uyumludur.
Örnek Ölçü Karşılaştırmaları
DN100 sürgülü vana
F4 kısa tip montaj uzunluğu: 190 mm
F5 uzun tip montaj uzunluğu: 300 mm
İki tip arasındaki uzunluk farkı: 110 mm
DN150 sürgülü vana
F4 kısa tip montaj uzunluğu: 210 mm
F5 uzun tip montaj uzunluğu: 350 mm
İki tip arasındaki uzunluk farkı: 140 mm
DN200 sürgülü vana
F4 kısa tip montaj uzunluğu: 230 mm
F5 uzun tip montaj uzunluğu: 400 mm
İki tip arasındaki uzunluk farkı: 170 mm
Bu farklar nedeniyle mevcut bir vananın değiştirilmesinde yalnızca DN ve PN değerleri kontrol edilmemeli; vananın F4 veya F5 gövde uzunluğuna sahip olup olmadığı mutlaka ölçülmelidir.
Flanş Ölçüleri
Sürgülü vananın boru hattına doğru şekilde bağlanabilmesi için aşağıdaki flanş ölçülerinin tesisatla uyumlu olması gerekir:
Flanş dış çapı
Civata merkez dairesi
Civata deliği adedi
Civata deliği çapı
Flanş kalınlığı
Sızdırmazlık yüzeyi
PN10, PN16 veya PN25 basınç sınıfı
Flanş ölçüleri ve delik düzeni çoğunlukla EN 1092-2 standardına göre hazırlanır. PN10 ve PN16 flanş bağlantıları bazı çaplarda ortak olabilirken, özellikle DN200 ve üzerindeki ürünlerde basınç sınıfına bağlı farklı delik düzenleri bulunabilir. Bu nedenle sipariş aşamasında yalnızca “DN200 sürgülü vana” ifadesi kullanılmamalı; DN200 PN10 veya DN200 PN16 şeklinde basınç sınıfı açıkça belirtilmelidir.
Sürgülü Vana Toplam Yüksekliği
Toplam yükseklik H, vananın tabanından veya boru ekseninden volanın en üst noktasına kadar olan ölçüdür. Bu değer aşağıdaki özelliklere bağlı olarak değişebilir:
Yükselen veya yükselmeyen milli olması
Kapak ve gövde tasarımı
Volan çapı
Redüktörlü veya aktüatörlü kullanım
Pozisyon göstergesi bulunması
Toprak altı uzatma mili kullanılması
Üreticiye özel gövde tasarımı
Örneğin aynı DN ölçüsündeki kısa ve uzun tip ürünlerde montaj uzunlukları standarda göre sabitlenebilirken toplam yükseklik ve ağırlık değerleri ürün modeline göre farklı olabilir. Resmî üretici tablolarında DN100 kısa tip bir model için H değeri 305 mm, uzun tip başka bir model için 319 mm olarak verilmektedir; bu nedenle H ölçüsü genel bir standart değeri gibi kullanılmamalıdır.
Sürgülü Vana Ölçüsü Nasıl Seçilmelidir?
Doğru vana seçimi yapılırken sırasıyla şu bilgiler kontrol edilmelidir:
Boru hattının nominal çapı belirlenmelidir.
Sistem çalışma ve test basıncı kontrol edilmelidir.
PN10, PN16 veya PN25 basınç sınıfı seçilmelidir.
Mevcut flanşların dış çapı ve delik düzeni ölçülmelidir.
Flanşlar arası L montaj mesafesi kontrol edilmelidir.
F4 kısa tip veya F5 uzun tip ürün seçilmelidir.
Vana üzerinde yeterli çalışma ve bakım alanı bırakılmalıdır.
Volanın döndürülebilmesi için çevresel boşluk kontrol edilmelidir.
Aktüatör kullanılacaksa bağlantı flanşı ve toplam yükseklik yeniden hesaplanmalıdır.
Siparişten önce üretici teknik resmi onaylanmalıdır.
Teknik Standartlar
Sürgülü vana teknik föylerinde ürün konfigürasyonuna göre aşağıdaki standartlar kullanılabilir:
Konu Referans standart
Vana tasarımı EN 1171
Su tesisatı vanaları EN 1074-1 / EN 1074-2
Yüz yüze montaj uzunluğu EN 558 Seri 14 veya Seri 15
Kısa tip karşılığı DIN F4
Uzun tip karşılığı DIN F5
Flanş bağlantısı EN 1092-2
Hidrolik test EN 1074 / EN 12266
EN 1171 ve EN 1074 serisine göre tasarlanan elastomer sitli sürgülü vanalarda yüz yüze uzunluk EN 558’e, flanş delikleri ise EN 1092-2’ye göre düzenlenebilmektedir.
Kullanım Alanları
Sürgülü vanalar aşağıdaki tesisat ve altyapı sistemlerinde kullanılabilir:
İçme suyu şebekeleri
Arıtma tesisleri
Pompa istasyonları
Yangın tesisatları
Sulama sistemleri
Endüstriyel su hatları
Atık su uygulamaları
Bina mekanik tesisatları
Belediye altyapı projeleri
Fabrika ve üretim tesisleri
Kullanılacak sızdırmazlık malzemesi akışkana göre belirlenmelidir. EPDM kaplı sürgüler çoğunlukla su ve nötr akışkan uygulamalarında; NBR kaplı sürgüler ise yağ dayanımı veya atık su koşullarının gerektiği uygun ürün tasarımlarında kullanılmaktadır. Ürünün gerçek kullanım sıcaklığı ve akışkan uygunluğu üretici teknik föyünden doğrulanmalıdır.
Katalog İçin Kurumsal Ürün Açıklaması
VANEX VALVE sürgülü vanalar, endüstriyel tesisat, altyapı, su dağıtım ve yangın hatlarında güvenilir akış kontrolü sağlamak üzere tasarlanan flanş bağlantılı vana çözümleridir. Farklı nominal çap, basınç sınıfı ve montaj uzunluğu seçenekleri sayesinde yeni projelerde ve mevcut tesisat yenilemelerinde kullanılabilir.
F4 kısa tip ve F5 uzun tip gövde seçenekleri, farklı montaj mesafelerine uyum sağlarken; flanş bağlantı ölçüleri boru hattının basınç sınıfına göre belirlenir. Vana seçiminde DN çapı, PN basınç değeri, flanş delik düzeni, yüz yüze montaj uzunluğu ve toplam yükseklik birlikte değerlendirilmelidir.
Projelendirme ve sipariş süreçlerinde, tesisatta ölçülen flanşlar arası mesafe ile ürün teknik resmindeki L ölçüsünün aynı olması büyük önem taşır. Yanlış F4 veya F5 seçimi, boru hattında kesme, kaynak, adaptör veya ek bağlantı ihtiyacına neden olabilir.
Kurumsal Teknik Not
Tabloda belirtilen F4 ve F5 değerleri standart yüz yüze montaj uzunluklarını göstermektedir. Flanş dış çapı, civata delik düzeni, toplam yükseklik, volan çapı ve ağırlık değerleri; basınç sınıfına ve ürün modeline göre değişebilir. Sipariş ve üretim öncesinde güncel VANEX VALVE teknik resmi kontrol edilmelidir.
